„Czytanie książek to najpiękniejsza zabawa, jaką sobie ludzkość wymyśliła”.

Wisława Szymborska

W dniu 30 października 2026 roku poznaliśmy wyniki zawodów szkolnych VIII Olimpiady Literatury i Języka Polskiego dla Szkół Podstawowych, które odbyły się 2 października. Mamy powody do ogromnej dumy i radości! Troje naszych wychowanków – Urszula Niemczyk, Martyna Smerecka, Filip Jurasz – uzyskało kwalifikację do kolejnego etapu – zawodów okręgowych. To wspaniały sukces, będący świadectwem ich wiedzy, literackiej wrażliwości, językowych kompetencji oraz wytrwałości w podejmowaniu ambitnych wyzwań. Olimpiada Literatury i Języka Polskiego to przedsięwzięcie wyjątkowe. Nie jest jedynie sprawdzianem znajomości książek czy reguł poprawnej polszczyzny. To intelektualna podróż w głąb literatury, spotkanie z wielkimi emocjami i uniwersalnymi problemami człowieka, a także okazja do rozwijania samodzielnego myślenia, umiejętności interpretacyjnych i odwagi w wyrażaniu własnych sądów.

W tegorocznej edycji olimpijskich zmagań uczestnicy mierzą się z zagadnieniami skupionymi wokół dwóch niezwykle interesujących kręgów tematycznych: „Młodzieńcze uczucia i dylematy” oraz „Rodzinne rozłąki, powroty i nadzieje”. Uczniowie, których zainteresował temat miłości i zauroczenia, przygotowywali się do pracy z następującymi utworami:
1. William Shakespeare, „Romeo i Julia”, przeł. Stanisław Barańczak, Poznań 1990.
2. Krystyna Siesicka, „Zapałka na zakręcie”, Warszawa 1966.
3. Edmund Niziurski, „Adelo, zrozum mnie!”, Warszawa 1977.
4. Aleksander Minkowski, „Dolina Światła”, Warszawa 1985.
5. Ewa Nowak, „Wszystko, tylko nie mięta”, Warszawa 2002.
W tym obszarze zaproponowano trzy tematy prac, które do dnia zawodów pozostały tajne:
1. „Dlaczego spośród miliarda dziewcząt kocham właśnie ciebie?” („Dolina Światła”) – zastanawia się bohater powieści Aleksandra Minkowskiego. Jak rozumie miłość Marcel, a jak postaci z innych książek? Napisz na ten temat wywiad z bohaterami/bohaterkami różnych utworów literackich.
2. Inni ludzie, przesądy i uprzedzenia czy lęk przed bliskością – co sprawia, że trudno pokonać bariery w uczuciowym spotkaniu dwojga ludzi? Napisz artykuł do gazetki szkolnej, w którym przedstawisz ten problem. Odwołaj się do przykładów z dawnej i współczesnej literatury.
3. Zyzio mówi do Wojtka: „Każdy ulega w końcu jakiemuś wypadkowi po drodze, ale to nic, trzeba zebrać siły i iść dalej...” („Adelo, zrozum mnie!”). Jakich przyjacielskich rad i jakiej pomocy udzielają sobie literaccy bohaterowie? A jakich Ty udzieliłabyś/udzieliłbyś im, gdybyś miała/miał taką okazję? Napisz list do jednej z postaci, w którym odwołasz się do doświadczeń i przemyśleń innych bohaterów.
Drugi obszar tematyczny obejmował następujące pozycje:
1. Jerzy Krzysztoń, „Wielbłąd na stepie”, Warszawa 1978.
2. Zbigniew Herbert, „Kleomedes”, [w:] „Król mrówek. Prywatna mitologia”, Kraków 2001.
3. Agnieszka Tyszka, „Czego uszy nie widzą”, Warszawa 2009.
4. Joanna Jagiełło, „Zielone martensy”, Warszawa 2016.
5. Paulina Jóźwik, „Strupki”, Kraków 2019.
W tym kręgu uczestnicy mogli wybrać jeden z trzech tematów:
1. „Każdy by chciał mieć taki zupełnie normalny dom, taki wymarzony...” („Zielone martensy”). Co sprawia, że domy przedstawione w powieściach są dalekie od marzeń? Opowiedz o spotkaniu bohaterów różnych książek, którzy w rozmowie przedstawią swoje doświadczenia.
2. „Dom to miejsce, które pachnie powrotami” („Strupki”). Dla których bohaterów literackich to stwierdzenie może być bliskie, a dla których – odległe? Jakie czynniki, Twoim zdaniem, mogą mieć wpływ na stosunek do rodzinnego domu?
3. „Możesz mi ufać, że będziesz ze mną zawsze i wszędzie cokolwiek stanie się ze mną” – zapewnia Stach swoją ukochaną („Wielbłąd na stepie”). Jesteś reporterką/reporterem gazetki szkolnej. Napisz artykuł na podstawie rozmów z młodymi bohaterami literackimi, którzy doświadczyli trudnych chwil z dala od domu.
Jak widać, przed uczestnikami postawiono zadania wymagające nie tylko doskonałego przygotowania czytelniczego, ale również kreatywności, umiejętności argumentowania, interpretowania i tworzenia różnorodnych form wypowiedzi. Literatura stała się przestrzenią do rozmowy o miłości, przyjaźni, odpowiedzialności, samotności, rodzinie, tęsknocie i nadziei – o sprawach, które pozostają ważne niezależnie od epoki i pokolenia.
Z ogromną satysfakcją przedstawiamy naszych młodych olimpijczyków, którzy znakomicie poradzili sobie z pierwszym etapem zmagań: Urszula Niemczyk z klasy 8a zdobyła 27 punktów, Martyna Smerecka (klasa 8a) również osiągnęła wysoki wynik, ponieważ przyznano jej za pracę 25p. Kwalifikację uzyskał także Filip Jurasz z klasy 7a, którego prace oceniono na 20 punktów. Wszyscy troje uzyskali awans do zawodów okręgowych VIII Olimpiady Literatury i Języka Polskiego dla Szkół Podstawowych! Dodajmy, że prace w wersji papierowej i elektronicznej wysłano do Podkarpackiego Komitetu Okręgowego i zostały ocenione przez pracowników naukowych Instytutu Polonistyki i Dziennikarstwa Uniwersytetu Rzeszowskiego. Dla pełni obrazu dodajmy, że w zawodach szkolnych wzięli również udział: Karol Pitrus (klasa 7b), Oliwia Grysztar (klasa 8a), Weronika Misiura, Agata Szepieniec, Wiktoria Wolska, Julia Wołczańska (wszystkie z klasy 8b).
Przed Martyną, Urszulą i Filipem następne wyzwanie: 14 listopada 2026 roku odbędą się zawody okręgowe – część pisemna – w Instytucie Polonistyki i Dziennikarstwa Uniwersytetu Rzeszowskiego. Tym razem uczestnicy zmierzą się z dwoma wymagającymi zadaniami: napisaniem pracy krytycznoliterackiej na jeden z tematów, który zostanie zaproponowany w dniu zawodów, obejmujący znajomość lektur z kanonu olimpijskiego; a także testem sprawdzającym znajomość gramatyki współczesnego języka polskiego. Będzie to kolejna okazja do zaprezentowania wiedzy, dojrzałości interpretacyjnej, umiejętności analizy tekstu literackiego oraz świadomego i precyzyjnego posługiwania się językiem ojczystym.
Przygotowanie uczniów do olimpijskich zmagań odbywa się pod kierunkiem Pana Waldemara Kilara, któremu składamy serdeczne podziękowania za zaangażowanie, opiekę merytoryczną, inspirację oraz wspieranie młodych pasjonatów literatury i języka polskiego. Za każdym takim osiągnięciem stoją godziny czytania, analizowania, poszukiwania interpretacji, formułowania argumentów i doskonalenia warsztatu językowego. To również dowód na to, jak wiele może przynieść spotkanie uczniowskiej ciekawości świata z nauczycielską pasją i doświadczeniem.
Urszulo, Martyno, Filipie – serdecznie Wam gratulujemy! Jesteśmy dumni, że reprezentujecie naszą szkołę w tak prestiżowej olimpiadzie. Życzymy Wam, aby kolejny etap przyniósł wiele satysfakcji, pozwolił rozwinąć skrzydła i stał się kolejnym pięknym doświadczeniem na Waszej edukacyjnej drodze. Niech nie zabraknie Wam odwagi, wiary we własne możliwości, błyskotliwych pomysłów i literackiej wrażliwości! Trzymamy mocno kciuki za powodzenie w zawodach okręgowych! Niech moc słowa, siła wiedzy i miłość do literatury prowadzą Was ku kolejnym sukcesom!